Η Ιερά Πατριαρχική και Σταυροπηγιακή Μονή Ελεούσης, η οποία βρίσκεται νοτιώτερα από την Ιερά Μονή του Ντίλιου, ετιμάται στο όνομα του Αγίου Νικολάου, επονομάζεται δε και των «Μεθοδάτων ή Γκιουμάτων» από ομώνυμες πιθανώς οικογένειες.
Η Ιερά Πατριαρχική και Σταυροπηγιακή Μονή Ελεούσης, η οποία βρίσκεται νοτιώτερα από την Ιερά Μονή του Ντίλιου, ετιμάται στο όνομα του Αγίου Νικολάου, επονομάζεται δε και των «Μεθοδάτων ή Γκιουμάτων» από ομώνυμες πιθανώς οικογένειες. Η μετονομασία της σε Μονή Ελεούσης οφείλεται, κατά την παράδοση, στην εικόνα της Θεοτόκου Ελεούσης, η οποία τώρα βρίσκεται απέναντι από τον Δεσποτικό Θρόνο του Καθολικού της Μονής.
Η εικόνα αυτή πριν από την άλωση των Ιωαννίνων από τους Τούρκους (1431) βρισκόταν στη Μονή της Αγίας Παρασκευής στο σημείο όπου σήμερα είναι το κτήριο της Περιφέρειας Ηπείρου· μετά τη μετατροπή, όμως, της Εκκλησίας σε τζαμί, το 1548, κάποια ενάρετη μοναχή Παρθενία μετέφερε την εικόνα, κατόπιν οράματος της Κυρίας Θεοτόκου που είδε, στη Μονή όπου βρίσκεται σήμερα. Έκτοτε η Μονή μετονομάστηκε σε Μονή της Ελεούσης.
Η Μονή Αγίου Παντελεήμονος βρίσκεται επίσης στο Νησί της λίμνης Παμβώτιδας και αποτελεί έναν από τους πιο φορτισμένους ιστορικά χώρους της περιοχής. Είναι άρρηκτα συνδεδεμένη
Η λίμνη Παμβώτιδα αποτελεί το φυσικό και συμβολικό ορόσημο των Ιωαννίνων. Αποτελεί μία από τις παλαιότερες λίμνες της Ευρώπης και είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την
Η Ήπειρος συγκαταλέγεται στις σημαντικότερες τυροκομικές περιοχές της Ελλάδας και τα Ιωάννινα αποτελούν κεντρικό σημείο διάθεσης αυτής της παραγωγής.
